Örneklerle Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi
Yoğun ve yorucu mart ayını bitirdik. Özellikle son gün çalışmayanlar sistemler meslektaşlarımızı baya yordu. Şimdi nisan ayının ilk günleri ve soluk almadan kurumlar vergisine başlamamız gerekiyor.
Bilindiği üzere 02.08.2024 tarih ve 7524 sayılı kanun ile yurtiçi asgari kurumlar vergisi hayatımıza girmiş oldu.
İlgili kanun içeriğinde yurtiçi asgari kurumlar vergisi 2025 yılının birinci geçici vergi dönemi ile uygulanmaya başlanacağı belirtildi ve bu şekilde de uygulama devam ediyor. Yurtiçi asgari kurumlar vergisinin mükellefi kurumlar vergisine tabi mükelleflerdir. Kurumlar vergisinden muaf olan firmalara yurtiçi asgari kurumlar vergisi hesaplaması yapılmayacaktır. Ayrıca ilk defa faaliyete başlayan kurumlar vergisi mükellefleri de üç hesap dönemi boyunca yurtiçi asgari kurumlar vergisi hesaplaması yapmayacaktır. Örneğin 2025 yılında kurulan bir şirket 2025, 2026 ve 2027 yıllarında yurtiçi asgari kurumlar vergisi hesaplaması yapmayacaktır. 2028 yılından itibaren uygulamaya başlayacaktır.
Yine birleşme, bölünme, tasfiye durumunda ise bu işlemlerin tescil edildiği tarih ilk defa faaliyete başlayan şirket olarak kabul edilmeyecektir.
Hesaplaması ticari kâra kanunen kabul edilmeyen gider ilave edilip kanundan belirtiler bazı istisna ve indirimler düşüldükten sonra ortaya çıkan matrahın %10’ udur.
Yurtiçi asgari kurumlar vergisinden düşülebilecek istisna ve indirimler şöyledir;
- İştirak kazancı istisnası
- Satkirala-geri al işlemlerine yönelik kazanç istisnası
- Emisyon primi kazanç istisnası
- Girişim sermayesi fonu indirimi
- Kurumlar vergisi matrahından indirim konusu yapılabilen ArGe ve tasarım indirimleri
- Teknoloji Geliştirme Bölgeleri Kanunu kapsamındaki kazanç istisnası
- Serbest Bölgeler Kanunu kapsamındaki kazanç istisnası
- Varlık kiralama işlemlerinden elde edilen kazanç istisnası
- Risturn kazanç istisnası
- Yatırım fon ve ortaklıklarının kazancı istisnası
- Türk Uluslararası Gemi Siciline kayıtlı gemilerin işletilmesi ve devrinden elde edilen kazançlara uygulanan istisna
- Korumalı işyeri indirimi
Yurtiçi asgari kurumlar vergisinden düşülemeyecek istisna ve indirimler şöyledir;
- Yurt dışı iştirak kazançları istisnası
- Yurt dışı iştirak hissesi satış kazancı istisnası
- Yurt dışı şube kazançları istisnası
- Yurt dışı inşaat, onarım, montaj ve teknik hizmetler kazanç istisnası
- Yurt dışına verilen yazılım, mühendislik, eğitim ve sağlık hizmetleri kazanç indirim
- Yabancı fon kazançlarının vergilendirilmesinde yönetici şirketlere ilişkin kazanç istisnası
- Yatırım indirimi istisnası
- Sınai mülkiyet hakları satış kazancı istisnası
- Eğitim ve öğretim kazanç istisnası
- Kur korumalı mevduat ve katılım hesaplarından elde edilen kazanç istisnası
- Sponsorluk harcamalarında indirim
- Bağış ve yardımlarda indirim
- Kültür ve turizm amaçlı bağış ve yardımlarda indirim
- Cumhurbaşkanınca başlatılan yardım kampanyalarına yapılan bağışlarda indirim
- Kızılay Derneği ile Yeşilay Cemiyetine yapılan nakdi bağış ve yardımlarda indirim
- Tekno girişim sermaye desteği indirimi
- Teknokent sermaye desteği indirimi
- İstanbul Finans Merkezi Bölgesinde faaliyette bulunan kurumların elde ettiği kazançlarda indirim
- Nakdi sermaye artışından kaynaklanan faiz indirimi
Geçmiş Yıl Zararlarının Durumu
Geçmiş yıllar zararları beyanname üzerinde gösterilmek kaydıyla 5 yıl boyunca ticari kârdan düşülebiliyor. Ancak idare yurtiçi asgari kurumlar vergisi hesabında kurum kazancından düşülemeyeceği ve yurtiçi asgari kurumlar vergisi hesabında dikkate alınmayacağı belirtilmişti. Danıştay geçmiş yıl zararlarının yurtiçi asgari kurumlar vergisi matrahından düşülmeyeceğine ve yurtiçi asgari kurumlar vergisinin hesabında dikkate alınmayacağına dair hükmün durdurulmasına karar vermiştir.
Örnek Hesaplamalar;
Örnek 1:
| Matrah | Kurumlar Vergisi | Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi |
| Ticari Bilanço Kârı | 100.000TL | 100.000TL |
| KKEG | 30.000TL | 30.000TL |
| İstisna ve İndirimler | 0TL | 0TL |
| Kurumlar Vergisi Matrahı | 130.000TL | 130.000TL |
| Hesaplanan Kurumlar Vergisi | (130.000x%25)
32.500TL |
(130.000x%10)
13.000TL |
| Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi | 32.500TL |
Örnek 2:
| Matrah | Kurumlar Vergisi | Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi |
| Ticari Bilanço Kârı | 100.000TL | 100.000TL |
| KKEG | 30.000TL | 30.000TL |
İstisna ve İndirimler
|
90.000TL | 50.000TL |
| Kurumlar Vergisi Matrahı | 40.000TL | 80.000TL |
| Hesaplanan Kurumlar Vergisi | (40.000x%25)
10.000TL |
(80.000x%10)
8.000TL |
| Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi | 10.000TL |
Örnek 3:
| Matrah | Kurumlar Vergisi | Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi |
| Ticari Bilanço Kârı | 100.000TL | 100.000TL |
| KKEG | 30.000TL | 30.000TL |
İstisna ve İndirimler
|
90.000TL | 90.000TL |
| Kurumlar Vergisi Matrahı | 40.000TL | 40.000TL |
| Hesaplanan Kurumlar Vergisi | (40.000x%25)
10.000TL |
(40.000x%10)
4.000TL |
| Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi | 10.000TL |
Örnek 4:
| Matrah | Kurumlar Vergisi | Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi |
| Ticari Bilanço Kârı | 100.000TL | 100.000TL |
| KKEG | 30.000TL | 30.000TL |
İstisna ve İndirimler
|
90.000TL | 0TL |
| Kurumlar Vergisi Matrahı | 40.000TL | 130.000TL |
| Hesaplanan Kurumlar Vergisi | (40.000x%25)
10.000TL |
(130.000x%10)
13.000TL |
| Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi | 13.000TL |
Örnek 5:
| Matrah | Kurumlar Vergisi | Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi |
| Ticari Bilanço Kârı | 100.000TL | 100.000TL |
| KKEG | 30.000TL | 30.000TL |
| İstisna ve İndirimler
|
0TL | 0TL |
| Geçmiş Yıllar Zararı | 130.000TL | 130.000TL |
| Kurumlar Vergisi Matrahı | 0TL | 0TL |
| Hesaplanan Kurumlar Vergisi | 0TL | 0TL |
| Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi | 0TL | 0TL |
Son söz olarak normal oranda kurumlar vergisi mi yurtiçi asgari kurumlar vergisi mi ödeyeceğim diye hesaplamanın basit yolu başabaş noktasını bilmek. Bu da ticari bilanço kârının %60 ına tekabül ediyor. Yani yararlanmış olduğumuz istisna ve indirimler toplamı ticari bilanço kârının %60 ını aşarsa yurtiçi asgari kurumlar vergisi ödemek durumundayız.
Örnekler;
100.000TL matrahımız var ve 60.000TL yurtiçi asgari kurumlar vergisinden düşülmeyecek istisnadan yararlanmış olduğumuzda oluşacak hesapla şu şekildedir;
| Matrah | Kurumlar Vergisi | Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi |
| Ticari Bilanço Kârı | 100.000TL | 100.000TL |
| KKEG | 0TL | 0TL |
| İstisna ve İndirimler | 60.000TL | 0TL |
| Kurumlar Vergisi Matrahı | 40.000TL | 100.000TL |
| Hesaplanan Kurumlar Vergisi | (40.000x%25)
10.000TL |
(100.000x%10)
10.000TL |
| Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi | 10.000TL | 10.000TL |
100.000TL matrahımız var ve 59.000TL yurtiçi asgari kurumlar vergisinden düşülmeyecek istisnadan yararlanmış olduğumuzu varsayarak oluşacak hesapla şu şekildedir;
| Matrah | Kurumlar Vergisi | Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi |
| Ticari Bilanço Kârı | 100.000TL | 100.000TL |
| KKEG | 0TL | 0TL |
| İstisna ve İndirimler | 59.000TL | 0TL |
| Kurumlar Vergisi Matrahı | 41.000TL | 100.000TL |
| Hesaplanan Kurumlar Vergisi | (41.000x%25)
10.250TL |
(100.000x%10)
10.000TL |
| Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi | 10.250TL |
100.000TL matrahımız var ve 61.000TL yurtiçi asgari kurumlar vergisinden düşülmeyecek istisnadan yararlanmış olduğumuzda oluşacak hesapla şu şekildedir;
| Matrah | Kurumlar Vergisi | Yurtiçi Asgari Kurumlar Vergisi |
| Ticari Bilanço Kârı | 100.000TL | 100.000TL |
| KKEG | 0TL | 0TL |
| İstisna ve İndirimler | 61.000TL | 0TL |
| Kurumlar Vergisi Matrahı | 39.000TL | 100.000TL |
| Hesaplanan Kurumlar Vergisi | (39.000x%25)
9.750TL |
(100.000x%10)
10.000TL |
| Ödenmesi Gereken Kurumlar Vergisi | 10.000TL |
Kurumlar vergisi beyannameleri için başlayacağımız yoğun süreç için bütün meslektaşlarıma kolaylıklar diliyorum.
02.04.2026
Kaynak: www.MuhasebeTR.com